«Ανοιχτά σχολεία» σε χορηγούς και ενοικιαστές

Του Γιώργου Κ. Καββαδία

… Πλουσιοπάροχο του Υπουργείο Παιδείας και μέσα στις γιορτές υπόσχεται: Προσεχώς «ανοιχτό σχολεία» και τα σαββατοκύριακα με πλούσιο πρόγραμμα δραστηριοτήτων για τους μαθητές. Σε συνέντευξή του στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του ΑΝΤ1 ο υπουργός Παιδείας, Κυριάκος Πιερρακάκης, αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στο σχέδιο που καταρτίζεται και το οποίο θα δίνει τη δυνατότητα στα σχολεία όλων των βαθμίδων να λειτουργούν και το σαββατοκύριακο ούτως ώστε να δίνεται στους μαθητές η δυνατότητα να συμμετέχουν σε αθλητικες και λοιπές δραστηριότητες που θα συμβάλλουν στην ψυχοσυναισθηματική τους ανάπτυξη και στην καλλιέργεια δεξιοτήτων. Το Υπουργείο Παιδείας, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, κατέθεσε στο Υπουργικό Συμβούλιο ένα νέο νομοσχέδιο που μεταξύ άλλων κάνει αναφορά στην θέσπιση του Ανοιχτού Σχολείου, που μετατρέπει τα σχολεία σε σε ζωντανούς και πολυλειτουργικούς χώρους δημιουργίας και επικοινωνίας, προσβάσιμους σε όλους.

Μετά το περίτεχνο περιτύλιγμα ας δούμε τι περιέχουν τα … πλούσια δώρα της κυβέρνησης και του υπουργείου Παιδείας. Βασικός στόχος της εκπαιδευτικής πολιτικής της κυβέρνησης είναι να εξασφαλίζει κάθε σχολείο πόρους πέρα από τους κρατικούς, που είναι δεδομένοι, και «καλό» σχολείο θα είναι αυτό που βγάζει «το ψωμί του» μόνο του. Την ώρα που η δημόσια εκπαίδευση και τα σχολεία στενάζουν από την υποχρηματοδότηση και την πολιτική των περικοπών το ΥΠΑΙΘ με παλαιότερο έγγραφο που υπογράφουν οι τότε Γενικοί Γραμματείς κ.κ. Α. Κόπτσης, Γ. Καλαντζής και Γ. Βούτσινος «διευκρινίζουν» ότι με τον νόμο 4823/2021 «είναι δυνατόν με απόφαση του Σχολικού Συμβουλίου, η οποία γνωστοποιείται στον οικείο Δήμο, να διοργανώνονται και να υλοποιούνται από τη σχολική μονάδα, μετά το πέρας του ωρολογίου διδακτικού προγράμματος και τη λήξη του ολοημέρου σχολείου, με ή χωρίς συνεργασία με τρίτους φορείς, εκδηλώσεις, προγράμματα και συνέδρια που απευθύνονται στην εκπαιδευτική κοινότητα (...) Τυχόν έσοδα από τις εκδηλώσεις αυτές εισπράττονται από την αρμόδια σχολική επιτροπή και αποδίδονται στη σχολική μονάδα μέσω αυτής».

Παράλληλα, σε συνέχεια του Ν. 4823/2021 που προέβλεπε την ενδυνάμωση του ρόλου του διευθυντή, η νέα νομοθετική ρύθμιση έρχεται να ενισχύσει περαιτέρω τις αρμοδιότητές του. Ανάμεσα σε άλλα, ο διευθυντής ή η διευθύντρια του σχολείου θα μπορεί να επιλέγει Υποδιευθυντή, να προτείνει την κατά προτεραιότητα αξιολόγηση εκπαιδευτικών της σχολικής μονάδας του και να οργανώνει το Εβδομαδιαίο Ωρολόγιο Πρόγραμμα με έλεγχο παιδαγωγικής διάστασης από Σύμβουλο και Επόπτη Ποιότητας.  Είναι φανερό ότι ο στόχος της υπουργού Παιδείας στο πλαίσιο του διοικητικού μηχανισμού της εκπαίδευσης είναι η τοποθέτηση οικονομικού διευθυντή-μάνατζερ που θα πριμοδοτήσει το άνοιγμα του σχολείου σε επιχειρηματικές δραστηριότητες και τη διαπλοκή του με την «ελεύθερη» αγορά. Στο πλαίσιο μιας ψευδώνυμης αποκέντρωσης οι νέοι διευθυντές επωμίζονται τον νέο ρόλο των διευθυντών-μάνατζερ στο «νέο»-φτωχό «δημόσιο» σχολείο των ιδιωτικοοικονομικών κριτηρίων, ενώ παράλληλα ωθούνται να μετατραπούν σε μάνατζερ-διαχειριστές που θα είναι υποχρεωμένοι ν' αναζητούν πηγές χρηματοδότησης για τη λειτουργία του σχολείου. Ένα τέτοιο σχολείο φυσικά δεν μπορεί να το διοικεί παρά μόνο ένας διευθυντής-δερβέναγας, με υπερεξουσίες, αξιολογητής και πειθαρχικός προϊστάμενος, ένας διευθυντής-επιθεωρητής  και παράλληλα μάνατζερ που προσομοιάζει στον ιδιοκτήτη-διευθυντή ιδιωτικής επιχείρησης.

Το κράτος αποσύρεται – Χορηγοί και εταιρείες ante portas!

Είναι ακόμα μια προσπάθεια για τη μείωση ή και την απαλλαγή του κράτους από τη δημόσια χρηματοδότηση των σχολείων και την εισβολή των επιχειρήσεων και χορηγών. Μια εισβολή που διευκολύνεται από τη χρόνια υποχρηματοδότηση των σχολικών επιτροπών από όλες τις κυβερνήσεις, με τους προϋπολογισμούς κυρίως από το 2011 και έπειτα να έχουν μειωθεί περίπου στο 40% και να διατηρούνται μειωμένοι έως και σήμερα, παρόλο που τα έξοδα θέρμανσης και γενικότερα τα λειτουργικά έξοδα έχουν εκτοξευτεί προκαλώντας οικονομική ασφυξία με πολλαπλές δραματικές επιπτώσεις στην εκπαιδευτική διαδικασία και τη μόρφωση των μαθητών. Το κράτος δια των κυβερνήσεων, αποστερεί κοινωνικούς πόρους, υποβαθμίζει μέχρι διάλυσης κάθε κοινωνική λειτουργία, και οδηγεί στις «δωρεές» και «χορηγίες».

Οι χορηγίες διχάζουν τα σχολεία… |

«Αυτονομία» - «αποκέντρωση» - ιδιωτικοποίηση!

Προφανώς στη λογική αυτή «καλό» σχολείο  θα είναι αυτό που εξασφαλίζει πόρους πέρα από τους κρατικούς, που είναι δεδομένοι, και «καλό» σχολείο θα είναι αυτό που βγάζει «το ψωμί του» μόνο του. Και αυτό αποτελεί αντικείμενο «αξιολόγησης»!

Ένα νήμα συνδέει την περιβόητη «αυτονομία» και «αποκέντρωση» των σχολείων με βασικό στόχο της κυβέρνησης την παραπέρα πρόσδεση της εκπαίδευσης στους Δήμους, την καθήλωση των κρατικών δαπανών για την εκπαίδευση και τη μετάθεση του κόστους λειτουργίας των σχολικών μονάδων στους δήμους και ουσιαστικά στους εργαζόμενους, με την επιβολή τοπικής φορολογίας και εν τέλει η διείσδυση εταιριών – χορηγών.

Aυτό είναι το φτηνό και ευέλικτο σχολείο της αγοράς που λειτουργεί με ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια.

Χρέος των εκπαιδευτικών η υπεράσπιση του δημόσιου δωρεάν σχολείου

Αλίμονο στους εκπαιδευτικούς αν μπροστά στο φάσμα της ακραίας λιτότητας και της ασφυκτικής συμπίεσης των δαπανών που όντως δεν επιτρέπουν τη επαρκή λειτουργία των σχολείων, πέσουν στην παγίδα της διαμόρφωσης τετελεσμένων για τη λειτουργία του δημόσιου σχολείου με ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια με το άλλοθι των οικονομικών αναγκών. Οφείλουν να σταθούν βράχοι στο ζήτημα χορηγιών και να απορρίψουν την είσοδο των εταιριών στα σχολεία, να γίνουν δηλαδή  τα σχολεία όμηροι των εταιρειών και των ιδρυμάτων τους. Να απορρίψουν τη λογική των χορηγιών που υποκαθιστούν την ευθύνη και την υποχρέωση του κράτους και γίνονται ο  «Δούρειος Ίππος» για την άλωση της δημόσιας εκπαίδευσης και της κοινωνικής πρόνοιας.

Χρέος τους είναι να οργανώσουν και να εντείνουν την πάλη για να απαιτήσουν από το κράτος την εξασφάλιση όλων των αναγκαίων όρων για τη λειτουργία των σχολείων. Να διεκδικήσουν να καλυφθούν όλες οι λειτουργικές ανάγκες των σχολείων με ευθύνη του κράτους. Να χρηματοδοτηθούν οι σχολικές επιτροπές στο ύψος των πραγματικών αναγκών. Έτσι μπορούν να βάλουν φρένο στην εμπορευματοποίηση της παιδείας και στα σχέδια για μια παιδεία προσαρμοσμένη στους νόμους της αγοράς. Έχουν χρέος να αγωνίζονται για τα αιτήματα της εκπαιδευτικής κοινότητας με στόχο τα σχολεία να λειτουργούν ως χώροι ουσιαστικής παιδείας και ως κέντρα κοινωνικοποίησης, ψυχαγωγίας και δημιουργικής απασχόλησης.