Δημήτρης Τσιριγώτης

Γιατρέ μου είμαι ένας εκπαιδευτικός που αγαπάει πολύ τη δουλειά του αλλά τώρα τελευταία τον βασανίζουν σκέψεις πολλές. Αυτό που φοβάμαι κυρίως είναι μη γίνω αυτό που νομίζουν οι άλλοι ό,τι είμαι. Ξέρω, ξέρω τι θα μου πείτε, σας έχω μάθει πια: Να τα πάρουμε τα πράγματα από την αρχή.

Στην αρχή λοιπόν ξεκίνησα ως σύμβουλος εκπαίδευσης. Μία μέρα μού είπανε τέρμα οι συμβουλές. Οι εκπαιδευτικοί τα ξέρουν όλα, δεν έχουν ανάγκη από συμβουλές. Χρειάζονται αξιολόγηση. Όταν ρώτησα γιατί, μου είπανε γιατί οι περισσότεροι δε ξέρουν τίποτα. Έτσι έγινα αξιολογητής. Μου είπανε να αξιολογώ τους εκπαιδευτικούς αλλά πρώτα να τους λέω τα θέματα. Να τους λέω ότι θέλω αυτό, εκείνο και το άλλο. Το αποτέλεσμα; Όλοι οι εκπαιδευτικοί, στη χώρα, πλην 5-6 βγήκαν εξαιρετικοί. Και όταν ρώτησα για ποιο λόγο ρε παιδιά τότε να κάνουμε αξιολόγηση, μου είπανε για να μπει στην κουλτούρα μας. Μα τι είναι η αξιολόγηση, πολιτισμικό αγαθό, που πρέπει να μπει σώνει και καλά στην κουλτούρα μας, αναρωτήθηκα από μέσα μου.

Έτσι επειδή ως αξιολογητής ένιωθα εκπαιδευτικός ανευ χαρτοφυλακίου, αποφάσισα να γίνω διευθυντής. Με φτιάξανε καλά καλά ότι είμαι ο ηγέτης και ο καθοδηγητής του σχολείου και μετά με χώσανε σε ένα γραφείο όπου έκανα το γραμματέα. Τι ζητάνε και αυτοί οι διευθυντές των διευθύνσεων καθημερινά από τους διευθυντές των σχολείων; Αλλά και αυτοί τι να σου κάνουν; Στέλνουν ό,τι τους λένε από τη Νερατζιώτισσα. Εν τω μεταξύ ένα περίεργο πράγμα: η περίφημη ψηφιοποίηση αντί να μειώσει την γραφειοκρατία την πολλαπλασίασε. Η τεχνολογία αντί να αντικαταστήσει το χαρτί ήρθε και στάθηκε ακριβώς δίπλα του, ισάξια. Τώρα όλα τα θέλουνε και σε χαρτί και ηλεκτρονικά.

Έτσι επειδή ως διευθυντής έγινα εκπαιδευτικός χαρτοφυλακίου, αποφάσισα να επιστρέψω ξανά στις επάλξεις: στην τάξη. Σκέφτηκα ότι έτσι θα ευθυγραμμιστώ με τον πραγματικό ρόλο του εκπαιδευτικού. Αμ δε.

Με ρίξανε σε μία αίθουσα και μου είπανε: φτου κολύμπα. Εγώ ζήτησα ένα σύμβουλο για τα πρώτα μου πλατσουρίσματα αλλά μου είπανε πως δε μπορεί αφού κάνει μόνο αξιολογήσεις. Συμπλήρωσαν μάλιστα πως σε λίγο διάστημα θα έρθει η σειρά μου να αξιολογηθώ από αυτόν. Μα δεν ξέρω ακόμα τη δουλειά, τους είπα. Μου απάντησαν πως δε χρειάζεται αφού θα σου πει εκείνος τρεις μέρες πριν τι θέλει από σένα για να πάρεις άριστα. Μία νεαρή συνάδελφος μου είπε πως θα ζητήσει ομαδοσυνεργατικές, διαφοροποιημένες, στόχους, σενάρια, αφορμήσεις, τέτοια πράγματα. Το ’χω της απάντησα και φυσικά δεν καταλάβαινα τίποτα από όσα μου έλεγε.

Μετά μου δείξανε μία οθόνη που τη λένε διαδραστικό πίνακα. Τότε πήρα τα πάνω μου. Είμαι δυνατός στη διάδραση. Και πώς γίνεται η διάδραση ρώτησα. Να ο εκπαιδευτικός κάνει διάφορα στον πίνακα, έχει πολλές δυνατότητες. Κάτι με έτρωγε να μη ρωτήσω αλλά ρώτησα: και οι μαθητές; Οι μαθητές κοιτάνε μου απάντησαν. Και που είναι η διάδραση αν κοιτάνε μόνο, ρώτησα. Τους εξήγησα πως διάδραση θα ήτανε αν οι μαθητές μπορούσαν από τη θέση τους να δράσουν πάνω στην πίνακα από το δικό τους τάμπλετ ή κινητό. Τρελάθηκες, η χρήση τέτοιων συσκευών σηκώνει αποβολή μου είπε με γουρλωμένα μάτια ένας ηλικιωμένος συνάδελφος. Δε σκέφτηκε όμως το ίδιο και για την αποβολή που υπέστη ο διαδραστικός ο οποίος  πέθανε πριν ακόμα γεννηθεί.  

Μετά, επειδή δεν ήθελε κανείς άλλος, με κάνανε μέντορα του σχολείου. Δηλαδή εγώ που είμαι φιλόλογος θα συμβουλεύω τους φιλόλογους; Σωστά; Όχι, μου είπανε, θα συμβουλεύεις τους πάντες: έναν μαθητικό, έναν φυσικό, έναν τεχνολόγο, μία θεολόγο, έναν γυμναστή και μία γαλλικού. Μα εγώ δεν ξέρω γαλλικά αναφώνησα, λες και ήξερα όλα τα υπόλοιπα. Μην κολλάς, μου είπε ένας χαλαρός συνάδελφος, δε χρειάζεται να κάνεις τίποτα, όλα γίνονται για το θεαθήναι.

Μετά, επειδή δεν ήθελε κανείς άλλος, με κάνανε σύμβουλο σχολικής ζωής στο σχολείου. Και τι θα κάνω ρε παιδιά, ρώτησα. Μου είπανε: Θα δίνεις συμβουλές στους μαθητές. Θα είσαι και σε συνεργασία με το ψυχολόγο του σχολείου. Ο οποίος ποιος είναι, ρώτησα. Φέτος δεν έστειλαν αλλά προβλέπεται, μου απάντησαν. Εντάξει αυτό φαίνεται πιο εύκολο από το μέντορα σκέφτηκα. Καλύτερα να συμβουλεύω μαθητές παρά συναδέλφους με διάφορες ειδικότητες. Μετά όμως μου είπανε τις λεπτομέρειες, τα μικρά γράμματα που λένε. Μου είπαν για πειθαρχικές ευθύνες αν δεν ασχοληθώ όπως πρέπει για κάποιο πρόβλημα που είχε ένα παιδί, μου είπαν για πλατφόρμες καταγγελιών από γονείς και μαθητές, μου είπαν κοιτάω πάντα να έχω καλυμμένα τα νώτα μου μη φάω καμία ΕΔΕ, μου είπανε πως για κάθε περιστατικό πρέπει να κάνω διερεύνηση και να οργανώνω διαμεσολάβηση. Να παίρνω τηλέφωνο τους γονείς, να ενημερώνω τη διεύθυνση και το σύλλογο διδασκόντων κάθε φορά που κάποιος μαθητής απλά μου αναφέρει πως έχει ένα πρόβλημα. Έτσι λοιπόν εγώ αναγορεύτηκα σε σύμβουλο σχολικής ζωής των μαθητών θυσιάζοντας τη δική μου σχολική ζωή.      

Μετά μου είπανε πως αφού δε συμπληρώνω ωράριο πρέπει να πάρω ώρες και σε ένα μάθημα που λέγεται εργαστήρια δεξιοτήτων. Και τι είναι αυτό, ρώτησα. Να μωρέ τίποτα, καλλιεργείς τις δεξιότητες των μαθητών, μου απάντησε ο υποδιευθυντής. Ε δεν κρατήθηκα: Δηλαδή μισό λεπτό, χρειάζεται ειδικό μάθημα για να καλλιεργηθούν; Δηλαδή δε καλλιεργούνται μέσα από τα άλλα μαθήματα; Είναι δεν είναι αυτό άμεση παραδοχή πως δεν καλλιεργούνται;

Μετά μου είπανε να πάρω είκοσι ώρες από το μάθημά μου και να τις αφιερώσω σε μία δράση. Δράση ενεργού πολίτη. Αυτόματα έκανα την αφαίρεση. Μου έμεναν μόλις 8 ώρες μαθήματος για όλο το έτος. Ε πάλι δεν κρατήθηκα: Δηλαδή άμεση παραδοχή πως οι μαθητές μας δεν εξελίσσονται σε ενεργούς πολίτες μέσα από τη κανονική τους φοίτηση;

Μετά μου μίλησαν για την αξιολόγηση σχολικής μονάδας. Α ωραία, είπα, έχω να σούρωω. Όχι μάλλον δεν κατάλαβες, μου είπε μία παλιά συνάδελφος, δεν αξιολογούμε εμείς τη σχολική μας μονάδα αλλά κάνουμε μία δράση για να τη βελτιώσουμε. Και τότε ήρθε και η αντίδραση. Φώναξα μέσα στο γραφείο διδασκόντων: Και άλλη δράση; Μάθημα πότε θα κάνουμε; Όλοι οι συνάδελφοι γελάσανε αλλά ακόμα δεν μπορούσα να καταλάβω γιατί.

Και πείτε μου γιατρέ μου ζητάω πολλά; Θέλω ένα σχολείο που ο  καθένας κάνει τη δική του δουλεία και όχι τη δουλειά κάποιου άλλου. Που ο σύμβουλος δεν κάνει τον αξιολογητή αλλά που θα συμβουλεύει τους εκπαιδευτικούς ώστε να μην χρειάζεται μετά να τους αξιολογεί. Που ο νεοεισερχόμενος δεν ρίχνεται στα βαθιά μόνος του και χωρίς να είναι έτοιμος. Που οι εκπαιδευτικοί δεν κάνουν τη δουλειά των ψυχολόγων και των μεντόρων. Που οι διευθυντές και οι υποδιευθυντές δεν αναλώνονται σε γραμματειακή υποστήριξη.  Που η καλλιέργεια των δεξιοτήτων των μαθητών γίνεται σε κάθε μάθημα και όχι σε ειδικό. Που δεν θα τρέμω μη βρεθώ υπόλογος απέναντι στην παρεμβατικότητα των γονέων, του τι μπορεί να συμβεί σε μια εκδρομή, του τι μπορεί να συμβεί στο προαύλιο, για το αν διενέργησα τα πρέποντα σε κάτι που μου είπε κάποιο παιδί. Που η δράση και η διάδραση είναι θεμελιακά μέρη των μαθημάτων και όχι αποσπασματικά και ανταγωνιστικά απέναντι στα μαθήματα. Και θέλω ένα σχολείο, που να πάρει η ευχή,  που με ρωτάνε και τη γνώμη μου για αυτά που αποφασίζονται να εφαρμοστούν αφού εγώ είμαι αυτός που θα κληθεί να τα εφαρμόσει. Και το κυριότερο: θέλω ένα σχολείο που να υπάρχει η χαρά της συνάντησης της δικής μου με τους μαθητές μου και όχι η αποδοχή του αναγκαίου κακού.    

Γιατρέ με ακούτε; Γιατρέ τι πάθατε; Γιατρέ κοιμάστε; Ακούσατε τίποτα από όλα αυτά που σας είπα; Δεν είναι δυνατόν, ούτε ο ψυχαναλυτής μου δε μου δίνει καμία σημασία.