Η Κυριακάτικη αργία μπαίνει ξανά στο στόχαστρο της κυβερνητικής (αντεργατικής) πολιτικής. Αυτή τη φορά με ένα νέο νομοσχέδιο του Υπουργείου Εργασίας περί «ισότητας αμοιβής μεταξύ ανδρών και γυναικών για όμοια εργασία ή εργασία ίσης αξίας», το οποίο κατατέθηκε στη Βουλή και έχει ήδη λάβει έγκριση από την αρμόδια επιτροπή.

Με το άρθρο 37 το νέο σχέδιο νόμου διευρύνει την κατάργηση της υποχρεωτικής κυριακάτικης αργίας σε επιπλέον κλάδους της βιομηχανίας. Συγκεκριμένα, αναφέρει ότι από την υποχρεωτική κυριακάτικη ανάπαυση εξαιρούνται πλέον «εργαζόμενοι σε επιχειρήσεις εκτυπωτικών δραστηριοτήτων και παραγωγής υλικών εύκαμπτης συσκευασίας, παραγωγής και κατασκευής πλαστικών προϊόντων, παρασκευής μονωτικών υλικών από άσφαλτο, παραγωγής βασικών μετάλλων, κατασκευής ηλεκτρονικών και ηλεκτρικών συρμάτων και καλωδίων, κατασκευής μεταλλικών προϊόντων, παραγωγής προϊόντων καπνού, αρωμάτων και παρασκευασμάτων καλλωπισμού».

Εδώ η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας συνεχίζει το έργο των προηγούμενων κυβερνήσεων για την απορρύθμιση του εργάσιμου χρόνου και τη σταδιακή κατάργηση της κυριακάτικης αργίας, δηλαδή του δικαιώματος στην ανάπαυση, στον ελεύθερο χρόνο, στην οικογενειακή και κοινωνική ζωή . Ήδη το 2013 δόθηκε το πρώτο αποφασιστικό χτύπημα από τη συγκυβέρνηση ΝΔ – ΠΑΣΟΚ – ΔΗΜΑΡ με πρόσχημα τις μνημονιακές υποχρεώσεις της χώρας και την υποτιθέμενη ανάγκη για μεγαλύτερη ευελιξία στην αγορά εργασίας. Με τον Νόμο 4177/2013 θεσμοθετήθηκε η προαιρετική λειτουργία των εμπορικών καταστημάτων για 7 Κυριακές τον χρόνο, αλλά και επιπλέον Κυριακές με εντολή Αντιπεριφερειάρχη για κάλυψη τοπικών αναγκών (π.χ. σε τουριστικές περιοχές). Λίγο αργότερα, ο Νόμος 4472/2017 επέτρεψε τη λειτουργία των καταστημάτων για 32 Κυριακές τον χρόνο (από Μάιο έως Οκτώβριο) σε συγκεκριμένες «τουριστικές ζώνες», συμπεριλαμβανομένων του Δήμου Αθηναίων, του παραλιακού μετώπου της Αθήνας, τμημάτων του Πειραιά, της περιοχής γύρω από το αεροδρόμιο των Σπάτων και του ιστορικού κέντρου της Θεσσαλονίκης. Σταδιακά προστέθηκαν κι άλλες Κυριακές (π.χ. η Κυριακή μετά τη Black Friday), ενώ οι Δήμαρχοι απέκτησαν τη δυνατότητα να ορίζουν τις περιοχές όπου επιτρέπεται η προαιρετική λειτουργία των καταστημάτων τις υπόλοιπες Κυριακές του έτους (π.χ. Πλάκα, Μοναστηράκι, νησιά).

Με τον Νόμο Χατζιδάκη (4808/2021) η κατάργηση της κυριακάτικης αργίας ξέφυγε από το λιανικό εμπόριο και τον τουρισμό για να επεκταθεί στη βιομηχανία και τη μεταποίηση, καθώς μια μακρά λίστα επιχειρήσεων ξεκίνησαν να λειτουργούν τις Κυριακές χωρίς κανένα πρόσκομμα (π.χ. logistics, φαρμακοβιομηχανίες, κέντρα δεδομένων, επιχειρήσεις έτοιμου σκυροδέματος κ.α.), ενώ λίγο αργότερα προστέθηκαν και οι επιχειρήσεις παραγωγής πλαστικών, εκτυπώσεων, εύκαμπτων συσκευασιών, βασικών μετάλλων κ.λπ. Έτσι, μέσα σε λίγα χρόνια, η Κυριακή μετατράπηκε σε κανονική εργάσιμη μέρα για ένα μεγάλο τμήμα του ιδιωτικού τομέα στην Ελλάδα.

Σήμερα, το νέο νομοσχέδιο ανοίγει την πόρτα της επταήμερης απασχόλησης σε καθαρά βιομηχανικούς και μεταποιητικούς κλάδους που μέχρι τώρα δεν είχαν τέτοιο δικαίωμα, εντείνοντας την εκμετάλλευσή τους και επιβαρύνοντας σοβαρά την υγεία και την ασφάλεια όλο και περισσότερων εργαζομένων. Έτσι, ενώ η Κυριακή ως ημέρα υποχρεωτικής ανάπαυσης είναι κατοχυρωμένη από το Σύνταγμα της Ελλάδας (άρθρο 5, παρ. 1 περί ελεύθερης ανάπτυξης της προσωπικότητας) και την εργατική νομοθεσία, για την οποία προβλέπεται εκ του νόμου προσαύξηση 75% στο ωρομίσθιο, με τις διαδοχικές «εξαιρέσεις» τείνει να γίνει μία κανονική ημέρα εργασίας, γεγονός που οδηγεί στην πλήρη απελευθέρωση της λειτουργίας των εργοστασίων και των γραμμών παραγωγής 52 Κυριακές τον χρόνο, προκειμένου να αυξάνεται απρόσκοπτα η κερδοφορία και η ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων. Και είναι σχεδόν σίγουρο ότι με την κατάργηση της αργίας θα μεγαλώσει η πίεση ώστε να καταργηθεί και το ειδικό καθεστώς αμοιβής, που προβλέπεται σήμερα.

Το γεγονός ότι 117 χρόνια μετά την πρώτη νομοθέτηση της Κυριακάτικης αργίας στην Ελλάδα, πολλαπλασιάζονται, με ταχύτητα, οι νομοθετικές ρυθμίσεις που επεκτείνουν την κατάργησή της δεν φαίνεται, ωστόσο, να συγκινεί τις ηγεσίες των ανώτερων εργατικών συνδικαλιστικών οργάνων που παρέμειναν αδρανείς και μπροστά στη νέα διάταξη που οδηγεί προς ψήφιση στη Βουλή η κυβέρνηση Μητσοτάκη. Η επιδεικνυόμενη απάθειά τους μπροστά στην κατάργηση ενός θεμελιώδους εργατικού δικαιώματος αντανακλά σε πόσο άσχημη κατάσταση έχουν φέρει το εργατικό συνδικαλιστικό κίνημα οι παρατάξεις που ελέγχουν τα όργανά του και τι υπηρεσίες προσφερουν στην κυβερνηση και στην εργοδοσία. Ταυτόχρονα υπογραμμίζει ξανά τη μεγάλη ανάγκη της αλλαγής συσχετισμών μέσα στα συνδικάτα και της ταξικής αγωνιστικής ανασυγκρότησης του εργατικού συνδικαλιστικού κινήματος για την οργάνωση μαζικών αγώνων επανακατάκτησης των δικαιωμάτων που είχε κερδίσει η εργατική τάξη.

Πηγή: Λαϊκός Δρόμος