1571: Η Ναυμαχία της Ναυπάκτου

Στη μνημειώδη αυτή σύγκρουση, όπου ο χριστιανικός συμμαχικός στόλος (Sacra Liga) αντιμετώπισε την Οθωμανική Αυτοκρατορία, η συμμετοχή των Επτανησίων και ιδιαίτερα των Κερκυραίων ήταν σημαντική. Η Κέρκυρα αποτέλεσε μάλιστα το σημείο προσυγκέντρωσης των χριστιανικών ναυτικών δυνάμεων πριν από τη ναυμαχία. Λίγο πριν από τη ναυμαχία, το καλοκαίρι του 1571, η Κέρκυρα είχε υποστεί μια καταστροφική οθωμανική πολιορκία από τον Χαϊρεντίν Μπαρμπαρόσα και τον Ουλούτς Αλή. Παρά τις τεράστιες καταστροφές στην ύπαιθρο, το ισχυρό Φρούριο άντεξε. Όταν ο χριστιανικός στόλος (Sacra Liga) συγκεντρώθηκε στο λιμάνι της Κέρκυρας τον Σεπτέμβριο του 1571 για την τελική του ανασύνταξη, οι Κερκυραίοι, παρά τις πληγές τους, ενώθηκαν μαζί του με ενθουσιασμό. Η Κέρκυρα συμμετείχε στη ναυμαχία με τέσσερις εξοπλισμένες γαλέρες (αναφέρονται ως εξαιρετικά γρήγορα και καλοτάξιδα πλοία), τις οποίες διοικούσαν γόνοι των ευγενών οικογενειών του νησιού:

• «Χριστός Ανέστη»: Με κυβερνήτη τον Χριστόφορο Κοντοκάλη.
• «Άγγελος»: Με κυβερνήτη τον Στυλιανό Χαλικιόπουλο.
• «Άγιος Ιωάννης»: Με κυβερνήτη τον Πέτρο Μπούα.
• «Παναγία»: Με κυβερνήτη τον Φιλίππο Καλιάνη (ή Καλέντζη).

Η γαλέρα «Άγγελος» βρέθηκε στην πρώτη γραμμή. Ο Στυλιανός Χαλικιόπουλος και το πλήρωμά του πολέμησαν σώμα με σώμα με απίστευτο σθένος. Ο ίδιος ο κυβερνήτης έπεσε ηρωικά μαχόμενος πάνω στο κατάστρωμα, ενώ το πλοίο του υπέστη τεράστιες απώλειες. Ο Χριστόφορος Κοντοκάλης με τη γαλέρα «Χριστός Ανέστη» διέπρεψε στη μάχη. Κατάφερε όχι μόνο να αμυνθεί αποτελεσματικά, αλλά και να αιχμαλωτίσει την ίδια την οθωμανική ναυαρχίδα της δεξιάς πτέρυγας των Τούρκων, εξοντώνοντας τον διοικητή της, Μεχμέτ Σιρόκο. Σήμερα, η περιοχή Κοντόκαλι στην Κέρκυρα φέρει το όνομα του θρυλικού κυβερνήτη Χριστόφορου Κοντοκάλη, ως αιώνια υπενθύμιση της προσφοράς του σε αυτή την ιστορική ναυμαχία. Η νίκη των χριστιανικών δυνάμεων ανέκοψε οριστικά την οθωμανική επεκτατικότητα στη Δυτική Μεσόγειο. Για τη γενναιότητα που επέδειξαν, οι επιζώντες Κερκυραίοι κυβερνήτες και οι οικογένειές τους τιμήθηκαν με τίτλους ευγενείας και προνόμια από τη Δημοκρατία της Βενετίας.

1887: Η αυτοκράτειρα Ελισάβετ ξανά στην Κέρκυρα

1944: Ο ήρωας του Άουσβιτς Ιωσήφ Βαρούχ και οι Εβραίοι της Κέρκυρας

Το μεσημέρι της 7ης Οκτωβρίου 1944 σε ένα από τα κρεματόρια του Άουσβιτς εκείνος ο Κερκυραίος αξιωματικός του ελληνικού Στρατού Ιωσήφ Βαρούχ ή Μπαρούχ, ήταν που έδωσε το σύνθημα στους ζωντανούς-νεκρούς συγκρατούμενους: «Θα γίνει ρε, ναι ή όχι, το ντου που λέγαμε;». Αυτό ήταν! Ξέσπασε τότε στο Άουσβιτς, στον απόηχο της προέλασης του Κόκκινου Στρατού, η μεγαλύτερη εξέγερση που έγινε ποτέ στα φρικιαστικά στρατόπεδα συγκέντρωσης Εβραίων και αντιφασιστών αγωνιστών εναντίον του ναζιστικού τέρατος. Περισσότεροι από τετρακόσιοι εξεγερμένοι έχασαν εκείνη τη μέρα τη ζωή τους, μέσα σε κρεματόρια ή σε άλλα σημεία του στρατοπέδου και στο γειτονικό δάσος ενώ προσπαθούσαν να διαφύγουν, στη συγκλονιστική αυτή εξέγερση η οποία ήρθε στο φως στο πλαίσιο έρευνας που πραγματοποίησε η πρώην διευθύντρια των Ιστορικών Αρχείων του ελληνικού υπουργείου Εξωτερικών Φωτεινή Τομαή, συγγραφέας της μελέτης «Έλληνες στο Άουσβιτς – Μπιρκενάου». Σύμφωνα με μαρτυρίες, αρκετοί Έλληνες Εβραίοι έπεφταν νεκροί από τα πολυβόλα των Ναζί τραγουδώντας τον ελληνικό εθνικό ύμνο. (Χρ. Κορφιάτης)

1956:  το Κερκυραϊκό Προσκοπικό Σώμα πραγματοποίησε στις Αλυκές του Ποταμού την ετήσια επιθεώρησή του. Την ίδια περίοδο οι ομάδες της κερκυραϊκής υπαίθρου παρουσίαζαν σημαντική ανάπτυξη, ενώ η 1η Ομάδα Προσκόπων Χλωμού είχε κερδίσει εκείνη τη χρονιά το «Μπενάκειο Έπαθλο».

Επιμέλεια: Γιώργος Ζούμπος – Γιώργος Κ. Καββαδίας