Χρήστος Κάτσικας

Η υπόθεση δεν αφορά μόνο ένα πρόσωπο. Αγγίζει το ερώτημα για το αν ο εκπαιδευτικός έχει το δικαίωμα να υπερασπίζεται δημόσια τις παιδαγωγικές προϋποθέσεις της δουλειάς του χωρίς τον φόβο πειθαρχικών διώξεων.

Κύμα συμπαράστασης από εκπαιδευτικά σωματεία προκαλεί η παραπομπή της εκπαιδευτικού Μαρίας Μαυροκεφαλίδου στο Πρωτοβάθμιο Πειθαρχικό Συμβούλιο, για υπόθεση που ανάγεται στο σχολικό έτος 2021-2022 και συνδέεται με τις αντιδράσεις της απέναντι στη συγχώνευση δύο σχολικών τμημάτων με συνολικά 36 εγγεγραμμένους μαθητές.

Η Μαρία Μαυροκεφαλίδου, μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Συλλόγου Δασκάλων και Νηπιαγωγών Χαλκίδας, καλείται σε απολογία έπειτα από δίωξη που ασκήθηκε σε βάρος της από τη Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Εύβοιας και τον τότε διευθυντή Εκπαίδευσης.

Η υπόθεση έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις στον εκπαιδευτικό κόσμο, καθώς σωματεία υποστηρίζουν ότι η συνάδελφός τους δεν διώκεται για παράλειψη υπηρεσιακού καθήκοντος, αλλά επειδή αντέδρασε σε μια επιλογή που, κατά την άποψή τους, θα υποβάθμιζε τις συνθήκες διδασκαλίας και θα μετέφερε στους μαθητές το κόστος των εκπαιδευτικών κενών.

Η συγχώνευση των δύο τμημάτων

ADVERTISING

Σύμφωνα με τα ψηφίσματα συμπαράστασης, στο σχολείο όπου υπηρετούσε η εκπαιδευτικός υπήρχαν δύο τμήματα της ΣΤ΄ τάξης με συνολικά 36 εγγεγραμμένους μαθητές. Στο ένα από τα δύο τμήματα υπήρχε εκπαιδευτικό κενό και, αντί αυτό να καλυφθεί με την τοποθέτηση εκπαιδευτικού, προωθήθηκε η συγχώνευση των δύο τμημάτων.

Η Μαρία Μαυροκεφαλίδου φέρεται να πρωτοστάτησε στην προσπάθεια να αποτραπεί η συγχώνευση, υποστηρίζοντας ότι μια τάξη με 36 παιδιά δεν μπορεί να διασφαλίσει στοιχειώδεις παιδαγωγικές προϋποθέσεις ούτε να επιτρέψει στον εκπαιδευτικό να ανταποκριθεί στις διαφορετικές ανάγκες των μαθητών.

Παράλληλα, διεκδίκησε την κάλυψη των κενών που υπήρχαν και στα δύο τμήματα Ζωνών Εκπαιδευτικής Προτεραιότητας, τα οποία έχουν ακριβώς ως στόχο τη στήριξη μαθητών που αντιμετωπίζουν εκπαιδευτικές, γλωσσικές ή κοινωνικές δυσκολίες.

Συλλογική δράση με γονείς και εκπαιδευτικούς

Τα εκπαιδευτικά σωματεία τονίζουν ότι η Μαρία Μαυροκεφαλίδου δεν κινήθηκε ατομικά ούτε αυθαίρετα. Αντίθετα, επέλεξε τη συλλογική δράση μαζί με τον Σύλλογο Διδασκόντων και τους γονείς των μαθητών.

Η εκπαιδευτική κοινότητα διεκδίκησε την άμεση κάλυψη των κενών, ενώ ζητήθηκε και έγγραφη ενημέρωση για τις εντολές της διοίκησης και τη νομική τους βάση. Σύμφωνα με τις ανακοινώσεις, απάντηση στα συγκεκριμένα αιτήματα δεν δόθηκε ποτέ.

Αυτό είναι και το στοιχείο που βρίσκεται στον πυρήνα των αντιδράσεων: τα σωματεία θεωρούν ότι μια παιδαγωγική και συλλογική αντίδραση απέναντι σε μια υπερπληθή τάξη μετατράπηκε εκ των υστέρων σε πειθαρχική υπόθεση.

«Στοχοποιούνται όσοι υπερασπίζονται το σχολείο»

Σε ψηφίσματά τους, δεκάδες σωματεία πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης κάνουν λόγο για στοχοποίηση εκπαιδευτικών που υπερασπίζονται το δημόσιο σχολείο και τα μορφωτικά δικαιώματα των παιδιών.

Όπως υποστηρίζουν, αντί η διοίκηση και το Υπουργείο Παιδείας να προχωρήσουν στην κάλυψη των κενών και στην ουσιαστική στήριξη του σχολείου, επιλέχθηκε η πειθαρχική δίωξη μιας εκπαιδευτικού που ανέδειξε το πρόβλημα.

«Δεν θα επιτρέψουμε να θεωρείται πειθαρχικό παράπτωμα η υπεράσπιση των μαθητών και η διεκδίκηση των αναγκαίων όρων για την εκπαίδευσή τους», σημειώνεται χαρακτηριστικά στα ψηφίσματα.

Τα σωματεία υπογραμμίζουν ότι ο εκπαιδευτικός δεν είναι ένας απλός εκτελεστής διοικητικών εντολών. Έχει παιδαγωγική ευθύνη, καθημερινή επαφή με τους μαθητές και υποχρέωση να επισημαίνει συνθήκες που δυσχεραίνουν ή υπονομεύουν το εκπαιδευτικό έργο.

Το ευρύτερο ζήτημα των εκπαιδευτικών κενών

Η υπόθεση της Μαρίας Μαυροκεφαλίδου ανοίγει ξανά τη συζήτηση για τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζονται τα κενά στα σχολεία. Οι συγχωνεύσεις τμημάτων, οι μετακινήσεις εκπαιδευτικών και η αύξηση του αριθμού των μαθητών ανά τάξη χρησιμοποιούνται συχνά ως διοικητικές λύσεις όταν δεν υπάρχει διαθέσιμο προσωπικό.

Ωστόσο, οι εκπαιδευτικοί επισημαίνουν ότι τέτοιες επιλογές έχουν άμεσες συνέπειες στην ποιότητα της διδασκαλίας. Σε μια πολυπληθή τάξη περιορίζεται η δυνατότητα εξατομικευμένης στήριξης, αυξάνονται οι δυσκολίες διαχείρισης και γίνεται ακόμη πιο σύνθετη η ένταξη μαθητών με μαθησιακές ή κοινωνικές ανάγκες.

Ιδιαίτερα στις μικρές ηλικίες, η αναλογία μαθητών ανά εκπαιδευτικό θεωρείται κρίσιμος παράγοντας για τη λειτουργία της τάξης και την ουσιαστική συμμετοχή όλων των παιδιών.

Τα αιτήματα των σωματείων

Τα εκπαιδευτικά σωματεία ζητούν να σταματήσει άμεσα η δίωξη της Μαρίας Μαυροκεφαλίδου και να μην υπάρξει καμία πειθαρχική συνέπεια σε βάρος της.

Παράλληλα, διεκδικούν:

• την κάλυψη όλων των εκπαιδευτικών κενών με μόνιμους διορισμούς από την 1η Σεπτεμβρίου,

• την άμεση κάλυψη κάθε κενού που δημιουργείται στη διάρκεια της σχολικής χρονιάς,

• τη μείωση του αριθμού των μαθητών ανά τάξη,

• ανώτατο όριο 15 μαθητών στις μικρότερες τάξεις και 20 στις μεγαλύτερες.

Η υπόθεση δεν αφορά μόνο ένα πρόσωπο. Αγγίζει το ερώτημα για το αν ο εκπαιδευτικός έχει το δικαίωμα να υπερασπίζεται δημόσια τις παιδαγωγικές προϋποθέσεις της δουλειάς του χωρίς τον φόβο πειθαρχικών διώξεων.

Για τα σωματεία που στέκονται στο πλευρό της Μαρίας Μαυροκεφαλίδου, η απάντηση είναι σαφής: η διεκδίκηση ασφαλών, ανθρώπινων και αξιοπρεπών συνθηκών μάθησης δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως παράπτωμα. Είναι αναπόσπαστο μέρος της εκπαιδευτικής ευθύνης.