Έντονες αντιδράσεις για το «Φεστιβάλ Φιλαρμονικών Ιονίων Νήσων», που διοργανώνει ο Αναπτυξιακός Οργανισμός της Περιφέρειας Ιονίων Νήσων (ΑΟΠΙΝ), με τη συμμετοχή 20 φιλαρμονικών και συνολικό προϋπολογισμό 270.000 ευρώ.

Χαρακτηριστική η ανακοίνωση της Μαρίας Δρυ "Μένουμε Ιόνιο"

Το ύψος της δαπάνης για τη διήμερη διοργάνωση έχει προκαλέσει αντιδράσεις, με αιχμές για τον τρόπο κατανομής των διαθέσιμων πόρων στον πολιτισμό. Όπως επισημαίνεται στην κριτική που ασκείται, την ώρα που μεγάλα πολιτιστικά γεγονότα χρηματοδοτούνται με σημαντικά ποσά, ιστορικοί φορείς, σύλλογοι και πολιτιστικά σωματεία των νησιών καλούνται να λειτουργήσουν με σαφώς περιορισμένους πόρους.

Στο επίκεντρο τίθεται έτσι το ζήτημα των κριτηρίων με τα οποία κατανέμεται η χρηματοδότηση, καθώς και η ανάγκη διαφάνειας ως προς το πού κατευθύνονται τα χρήματα των πολιτών. Παράλληλα, επισημαίνεται ότι, παρά τη συμμετοχή 20 φιλαρμονικών και φέτος, η εκπροσώπηση των ίδιων των Ιονίων Νήσων εμφανίζεται περιορισμένη.

Πέρυσι παρουσιάστηκε ως μια μεγάλη διοργάνωση που θα έφερνε κοντά τις φιλαρμονικές των Ιονίων Νήσων. Συμμετείχαν 20 φιλαρμονικές:

11 από την Κέρκυρα,

1 από την Κεφαλονιά,

1 από την Ιθάκη,

3 από τη Ζάκυνθο,

2 στρατιωτικές,

2 ευρωπαϊκές.

Λευκάδα: μηδέν.

Παρά τις διαβεβαιώσεις περί εναλλαγής της διοργάνωσης μεταξύ των νησιών, φέτος η περιφερειακή διάσταση συρρικνώνεται ακόμη περισσότερο. Από τα υπόλοιπα Ιόνια Νησιά συμμετέχει μόνο η Ζάκυνθος. Από την Κέρκυρα συμμετέχουν 14 φιλαρμονικές, δηλαδή 70% των συμμετοχών είναι από την Κέρκυρα. Και την ίδια στιγμή το κόστος εκτοξεύεται από τις 200.000 στις 270.000 ευρώ: 70.000 ευρώ περισσότερα, περίπου 35% αύξηση, για μια διοργάνωση που από τριήμερη γίνεται διήμερη.

Αυτό δεν είναι απλώς ένας αριθμός. Είναι πολιτική επιλογή.

Διαβάζοντας, βέβαια, το πρόγραμμα των διήμερων εκδηλώσεων, αναρωτιέται κανείς: για δύο παρελάσεις δαπανώνται 270.000 ευρώ; Τόσα χρήματα μας περισσεύουν; Οι φιλαρμονικές μας δεν έχουν άλλες ανάγκες;

Ποιος αποφασίζει ότι για ένα «mega event» αξίζει να δαπανηθούν 270.000 ευρώ;

Δεν αμφισβητούμε ούτε τις φιλαρμονικές, ούτε τους μουσικούς, ούτε την αξία της πολιτιστικής μας παράδοσης. Αμφισβητούμε τον τρόπο με τον οποίο η Περιφέρεια επιλέγει να διαχειρίζεται τους δημόσιους πόρους. Οι φιλαρμονικές των Ιονίων έχουν ήδη κάτι πολύ μεγαλύτερο από οποιοδήποτε «mega event»: έχουν ιστορία, παράδοση, κοινωνική προσφορά και ανθρώπους. Αυτό είναι το πραγματικό brand των Ιονίων.

Δεν χρειάζονται drones, προβολείς και επικοινωνιακά πυροτεχνήματα για να αποκτήσουν αξία. Το ερώτημα λοιπόν δεν είναι αν θέλουμε πολιτισμό. Το ερώτημα είναι: Γιατί επιλέγεται να δίνονται χρήματα με τη «σέσουλα» σε ένα πρωτοεμφανιζόμενο event, την ώρα που οι πολιτιστικοί φορείς με μακρά παράδοση και σταθερή προσφορά χρηματοδοτούνται με το σταγονόμετρο;

Η αντίθεση με άλλες διεθνούς φήμης διοργανώσεις είναι αποκαλυπτική.

Οι «Γιορτές Λόγου και Τέχνης» στη Λευκάδα, ένας θεσμός 64 ετών, διάρκειας περίπου ενός μήνα, με πενθήμερο Διεθνές Φεστιβάλ Φολκλόρ και 8 διεθνείς συμμετοχές, πραγματοποιούνται με συνολικό κόστος περίπου 160.000 ευρώ.

Και την ίδια στιγμή ο ΑΟΠΙΝ προγραμματίζει 270.000 ευρώ για δύο ημέρες, με μόλις 4 διεθνείς συμμετοχές.

Ακόμη πιο χαρακτηριστικό: ο «Πολιτιστικός Σύλλογος Σινιών», για το 27ο Διεθνές Φεστιβάλ Φολκλόρ, πενθήμερης διάρκειας και με 5 διεθνείς συμμετοχές, προϋπολογισμού 27.500 ευρώ, αιτήθηκε 7.500 ευρώ για συνδιοργάνωση με την ΠΙΝ. Εγκρίθηκαν μόλις 1.300 ευρώ(!)

Αυτό δεν είναι «δεν έχω χρήματα για τον πολιτισμό» που συχνά ακούμε να ισχυρίζεται η Περιφερειακή αρχή. Είναι «έχω δύο μέτρα και δύο σταθμά» για τον πολιτισμό.

Από τη μία, εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ για ένα κεντρικό event. Από την άλλη, τα πολιτιστικά σωματεία που κρατούν καθημερινά ζωντανό τον πολιτισμό να παρακαλούν για μερικές χιλιάδες ευρώ. Αφήνουμε στον αναγνώστη να βγάλει τα συμπεράσματά του για το τι σημαίνει αυτή η εξόφθαλμα άνιση κατανομή των πόρων.

Για το περσινό φεστιβάλ των 200.000 ευρώ έχουμε ήδη ζητήσει συγκεκριμένες απαντήσεις. Αντί για απαντήσεις, όμως, πήραμε αοριστίες και παραπομπές.

Ο Περιφερειάρχης, ο οποίος είναι ταυτόχρονα και Πρόεδρος του Αναπτυξιακού Οργανισμού, δεν απάντησε ο ίδιος στα ερωτήματά μας. Ο Αντιπεριφερειάρχης, από τη μεριά του, δήλωσε ουσιαστικά ότι δεν γνώριζε τις απαντήσεις και περιορίστηκε να μας μεταφέρει όσα του είπε ο Διευθύνων Σύμβουλος του ΑΟΠΙΝ.

Και όλα αυτά χωρίς σαφείς απαντήσεις στα συγκεκριμένα ερωτήματα που θέσαμε, χωρίς πλήρη οικονομικό απολογισμό και, τελικά, χωρίς την απαιτούμενη λογοδοσία.

Πλήρης δημόσιος απολογισμός δεν έχει παρουσιαστεί ακόμη. Και πριν ακόμη «κλείσει ο λογαριασμός» των 200.000 ευρώ του 2025, ανοίγει νέος: 270.000 ευρώ για το 2026.

Αυτό δεν λέγεται λογοδοσία. Λέγεται: «Πρώτα ξοδεύουμε και μετά βλέπουμε».

Πού πάνε τα 270.000 ευρώ;

Με βάση τις φετινές εγκεκριμένες δαπάνες, προβλέπονται μεταξύ άλλων:

17.427,44 ευρώ ως έμμεσες δαπάνες του Αναπτυξιακού Οργανισμού.

40.000 ευρώ για δύο κερκίδες περίπου 2.000 καθήμενων ατόμων. (πόσο θα κόστιζαν άραγε αν τις αγοράζαμε;)

6.000 ευρώ για 80 drones.

7.500 ευρώ για δύο προτζέκτορες και δύο γεννήτριες.

20.000 ευρώ για αμοιβή αλλοδαπού καλλιτέχνη διεθνούς φήμης.

Μόνο αυτές οι δαπάνες φτάνουν τα 90.927,44 ευρώ. Σχεδόν 91.000 ευρώ.

Και επιπλέον, 23.000 ευρώ για υπηρεσίες ανάπτυξης πολιτιστικών δράσεων και υποβολής προτάσεων για τοπικά και διεθνή «mega events», στο ίδιο πρόσωπο που είχε κεντρικό ρόλο στην ίδια διοργάνωση.

Σύμφωνα με τα λόγια του Περιφερειάρχη: «Τα Ιόνια Νησιά φέρουν μια μοναδική παράδοση φιλαρμονικών σωμάτων… Αυτήν ακριβώς την παρακαταθήκη επιδιώκουμε να αναδείξουμε και να προβάλλουμε διεθνώς…». Αυτό επιτυγχάνεται με την παρουσία αλλοδαπού καλλιτέχνη διεθνούς φήμης, δαπάνης 20.000 ευρώ; Χάθηκαν οι δικοί μας καλλιτέχνες;

Οι φιλαρμονικές μας δεν χρειάζονται 80 drones για να είναι σπουδαίες. Δεν χρειάζονται «mega» περιτύλιγμα για να αποκτήσουν αξία. Χρειάζονται στήριξη, υποδομές, εξοπλισμό και χρηματοδότηση. Στην παρούσα διοργάνωση, αντιθέτως, τη στήριξη και τη χρηματοδότηση απολαμβάνουν οι διοργανωτές και όχι οι πολιτιστικοί φορείς.

Κυρίως, όμως χρειάζονται μια Περιφέρεια που θα αντιμετωπίζει ισότιμα και με τα ίδια κριτήρια όλες τις πολιτιστικές δυνάμεις των Ιονίων Νήσων.

Γιατί όταν ένας ιστορικός πολιτιστικός σύλλογος λαμβάνει 1.300 ευρώ για ένα πενθήμερο διεθνές φεστιβάλ και ο Αναπτυξιακός Οργανισμός διαθέτει 270.000 ευρώ για ένα διήμερο φεστιβάλ, το πρόβλημα δεν είναι ότι δεν υπάρχουν χρήματα. Το πρόβλημα είναι πού επιλέγει η Περιφερειακή αρχή να τα δίνει.

Την ίδια στιγμή, τα Ιόνια Νησιά υστερούν δραματικά σε βασικές πολιτιστικές υποδομές. Αίθουσες εκδηλώσεων, πολιτιστικοί χώροι και υποδομές για τους πολιτιστικούς συλλόγους και τους καλλιτέχνες παραμένουν ανεπαρκείς ή ανύπαρκτοι σε πολλές περιοχές.

Κι όμως, για ένα φεστιβάλ μόλις δύο ημερών βρίσκουμε 270.000 ευρώ.

Το ερώτημα είναι απλό: όταν δεν έχουμε τους χώρους και τις υποδομές για να στηρίξουμε τον πολιτισμό όλο τον χρόνο, πώς βρίσκουμε 270.000 ευρώ για δύο ημέρες φιέστας;

Γιατί ανάπτυξη δεν είναι να ξοδεύεις περισσότερα. Ανάπτυξη είναι να επιλέγεις πού αξίζει να επενδύσεις.

Και πολιτισμός δεν είναι το μεγαλύτερο drone show. Δεν είναι οι κερκίδες. Δεν είναι οι προβολείς. Δεν είναι το «mega» και το «tattoo» event.

Πολιτισμός είναι οι άνθρωποι, οι φορείς, οι φιλαρμονικές, η ιστορία και η συνέχεια.

Το ποσό των 270.000 ευρώ είναι δημόσιο χρήμα. Και τα δημόσια χρήματα δεν είναι χρήματα κανενός αιρετού, κανενός «αναπτυξιακού» Οργανισμού και κανενός διορισμένου στελέχους. Είναι χρήματα των πολιτών των Ιονίων Νήσων.

Γιατί τελικά το ζήτημα δεν είναι αν θα γίνει το Φεστιβάλ Φιλαρμονικών Ιονίων Νήσων.

Το ζήτημα είναι: Πόσο θα πληρώσουμε για να εντυπωσιάσουμε;

Και ακόμη σημαντικότερο: Ποιο είναι τελικά το πολιτιστικό αποτύπωμα του φεστιβάλ των 270.000 ευρώ;

Και: Πόσα θα μπορούσαμε να κάνουμε για τις πολιτιστικές δράσεις, τους συλλόγους και τις υποδομές των Ιονίων νήσων με 270.000 ευρώ;

Μαρία Δρυ

ΜΕΝΟΥΜΕ ΙΟΝΙΟ