Πάνος Κοσμάς - efsyn.gr

Η Ελλάδα στη μικρή ομάδα χωρών με τις χειρότερες επιδόσεις τόσο στο κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε Μονάδες Αγοραστικής Δύναμης όσο και στην παραγωγικότητα της εργασίας ● «Κούφια» η αύξηση του ΑΕΠ και το αναπτυξιακό μοντέλο.

Ηχθεσινή ανακοίνωση από τη Eurostat των στοιχείων για το ΑΕΠ και την παραγωγικότητα το 2024 δυστυχώς δεν επιφύλασσε καμία ευχάριστη έκπληξη, αντίθετα επιβεβαίωσε πλείστες όσες προηγούμενες ανακοινώσεις στατιστικών στοιχείων που τοποθετούν την ελληνική οικονομία στις τελευταίες θέσεις της λίστας των χωρών-μελών της Ε.Ε. σε κρίσιμους δείκτες όπως το εισόδημα και η παραγωγικότητα της εργασίας. Η Ελλάδα, παρά την επίτευξη υψηλότερων ρυθμών ανάπτυξης σε σχέση με τον μέσο ευρωπαϊκό, όχι μόνο δεν είναι σε πορεία σύγκλισης, αλλά παραμένει καθηλωμένη ή και αποκλίνει.

Ιδιαίτερα τα ευρήματα που αφορούν το κατά κεφαλήν ΑΕΠ και την παραγωγικότητα της εργασίας αποτελούν διπλή μομφή κατά του μοντέλου ανάπτυξης που έχει εγκαθιδρυθεί, αφού αποκαλύπτουν τα δύο «συμμετρικά» δομικά του μειονεκτήματα: πρώτο, την απουσία κοινωνικής σύγκλισης και δεύτερο την αδυναμία σύγκλισης όσον αφορά το στρατηγικής σημασίας μέγεθος της παραγωγικότητας.

Τα ευρήματα

Πριν αναφερθούμε στα βασικά ευρήματα για την Ελλάδα, αξίζει μια γενική αναφορά στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Το πραγματικό ΑΕΠ στην Ευρωπαϊκή Ενωση (Ε.Ε.) καρκινοβατεί επί σχεδόν μία εικοσαετία. Στα χρόνια μετά την πανδημία (2020) κατέγραψε πτώση από το 2021 στο 2023 και μικρή άνοδο 1% από το 2023 στο 2024. Στο διάστημα από το 2006, όταν κατέγραψε την υψηλότερη επίδοση πριν από την κρίση του 2008-9, μέχρι και το 2024 καταγράφεται συνολικά μικρή μείωση! Οσο για τον ετήσιο ρυθμό μεταβολής του, το 2024 κυμαινόταν περί το 1% ενώ το 2006 ήταν οριακά κάτω από το 4%. Στο διάστημα αυτό, ο μέσος ρυθμός ετήσιας αύξησης ήταν 1,3% στην Ε.Ε. και 1,1 % στην ευρωζώνη. Τα σχετικά γραφήματα δείχνουν με πολύ εύγλωττο τρόπο το μακρύ πτωτικό κύμα, τα δε συγκριτικά στοιχεία με την Κίνα και τις ΗΠΑ εντείνουν το αίσθημα μελαγχολίας...

Αν η Ευρωπαϊκή Ενωση είναι ο αδύναμος κρίκος στον ανταγωνισμό με τους άλλους δύο ισχυρούς οικονομικούς πόλους, την Κίνα και τις ΗΠΑ, η Ελλάδα είναι ο «αδύναμος κρίκος του αδύναμου κρίκου».

Συγκεκριμένα:

• Οσον αφορά το κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε Μονάδες Αγοραστικής Δύναμης (που δείχνουν την αγοραστική δύναμη του εισοδήματος): Με μέτρο τον μέσο όρο της Ε.Ε. (Ε.Ε.=100), η Ελλάδα ακολούθησε μια πορεία απόκλισης ως εξής: 2005=93, 2010=84, 2015=69, 2020=62, 2024=70. Παρατηρείται λοιπόν μια «βουτιά» στα χρόνια της κρίσης ώς το 69% του μέσου όρου της Ε.Ε. μέχρι το 2015. Εκτοτε, επί μία δεκαετία, επιτεύχθηκε σύγκλιση κατά… μία εκατοστιαία μονάδα! Στη σύγκριση με τις υπόλοιπες χώρες-μέλη, είναι στην προτελευταία θέση, με τελευταία τη Βουλγαρία με 66%. Με τη διαφορά ότι η Βουλγαρία συγκλίνει με ραγδαίους ρυθμούς, αφού μεταξύ 2005 και 2024 κάλυψε απόσταση 28 εκατοστιαίων μονάδων…

• Οσον αφορά την παραγωγικότητα της εργασίας (βλέπε σχετικό πίνακα) μετρούμενη σε ευρώ ανά ώρα εργασίας, η Ελλάδα αποκλίνει σταθερά στο διάστημα 2005-2024: 2005=17,3, 2010=18, 2015=16,3, 2020=16,3, 2024=16,0. Αυτές οι επιδόσεις πρέπει να συγκριθούν με τον μέσο όρο της Ε.Ε. (2024=31) και της ευρωζώνης (2024=35,1).